Praktijkvoorbeeld

'Scan-App' aan het bed maakt medicijnverstrekking nog veiliger

Geplaatst op: 12 mei 2016
Ingestuurd door: Corine Bakker
Ziekenhuis: Albert Schweitzer Ziekenhuis
Onderwerp: Medicatieveiligheid

De door het ziekenhuis ontwikkelde ‘Scan-App’ is geïnstalleerd op een iPod (formaat smartphone). Met dit apparaatje scant de verpleegkundige het medicijn én de barcode op het polsbandje van de patiënt in bed. Het achterliggende voorschrijfsysteem checkt of de juiste medicatie aan de juiste patiënt wordt gegeven en legt bovendien vast dat het middel is verstrekt.

Infusen en injecties

De barcodecontrole is niet nieuw, daarmee werkt het ziekenhuis al sinds 2013. Maar de barcodelezer was tot dusverre gekoppeld aan een laptop die vastzit aan een medicatiewagen. Met die wagen maken de verpleegkundigen viermaal daags een ‘pillenronde’ langs alle bedden. “De kans op fouten was door deze controles al fors teruggebracht, maar het systeem was nog niet waterdicht”, vertelt ziekenhuisapotheker Pieter Bartels. “Vanaf deze medicatiewagens worden namelijk niet de intraveneuze geneesmiddelen – infusen en injecties – gegeven. Die moeten eerst klaargemaakt worden voor toediening en dat gebeurt niet gelijk met de pillenrondes. Juist de infusen en injecties bevatten vaak ‘high-risk’ (risicovolle) medicatie.” Ook eventuele extra toedieningen van medicijnen in de nacht gebeuren niet met de wagen, vertelt Bartels, omdat die nogal groot is en lawaai maakt bij het binnenrijden van de kamer.

De verpleegkundige scant met de iPod de infuuszak en de barcode op het polsbandje van de patiënt. Zij dubbelcheckt daarmee dat het juiste middel aan de juiste patiënt wordt gegeven. Foto Frederike Roozen-Slieker

Tweede controle

Om alle infusen, injecties en tussendoor-medicijngiften net zo veilig te maken als de vaste pillenrondes, liet Bartels de app ontwikkelen door VCD IT Groep. Net als de medicatiewagens, is de app aangesloten op het centrale, elektronische voorschrijfsysteem van het ziekenhuis. Op elke verpleegafdeling zijn nu vier iPods met de Scan-App aanwezig. Bartels: “De verpleegkundige maakt net als voorheen de infuuszak klaar, maar neemt nu ook de Scan-App mee naar het bed van de patiënt. Twee simpele scanhandelingen met de handzame ‘telefoon’ zijn dan de waarborg voor het geven van het juiste medicijn aan de juiste persoon. Dit moment vormt de verplichte, tweede controle, die vooral ’s nachts wel eens moeizaam was omdat de verpleegkundige bezetting dan lager is en een collega vaak elders druk bezig is.” 

Barcodes
Verwisselingen en vergissingen, die de afgelopen jaren toch al drastisch werden teruggedrongen, moeten hiermee nog onwaarschijnlijker worden. “Het is een volgende stap naar een veiliger ziekenhuisverblijf voor de patiënt”, zegt Bartels. “We zijn het eerste ziekenhuis dat een app inzet op weg naar een nog meer dekkend systeem.” Extra veiligheid valt in de toekomst nog te behalen door uiteindelijk alleen maar gebarcodeerde geneesmiddelen te gebruiken. Nu hebben nog niet alle medicijnverpakkingen zo’n streepjescode, waardoor de controle soms wel handmatig móet plaatsvinden. “Het liefst zien we uiteindelijk honderd procent elektronische verificatie”, besluit Bartels.