Praktijkvoorbeeld

Tergooi, JBZ: ontregel de zorg: minder regeldruk: géén operatiemutsen voor patienten en begeleiders

4 november 2025
Organisatie: Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ)

Operatiemuts voor patiënten verdwijnt: duurzaam en veilig - Tergooi MC 4 nov 25 

Bij een operatie in Tergooi MC dragen patiënten voortaan geen operatiemuts meer. Dat is beter voor het milieu, zonder dat het iets verandert aan de veiligheid. ‘Zo zorgen we goed voor onze patiënten en voor de aarde,’ zegt anesthesioloog Anne Schellekens.

Volgens de landelijke richtlijnen voor infectiepreventie is een operatiemuts voor patiënten niet nodig voor goede hygiëne. Steeds meer ziekenhuizen in Nederland nemen dezelfde stap en schaffen de operatiemuts voor patiënten af. ‘De muts had geen bewezen nut voor de veiligheid van onze patiënten,’ legt Schellekens uit. ‘Daarom stoppen we ermee.’

Minder afval

Door deze aanpassing bespaart Tergooi MC jaarlijks ruim 21.000 operatiemutsen. Deze mutsen zijn gemaakt van kunststof (non-woven polypropyleen) en worden na één keer dragen weggegooid. ‘Dat is belastend voor het milieu,’ zegt Schellekens. ‘Door goed te kijken naar wat we echt nodig hebben, produceren we minder afval. Zo maken we onze zorg groener, maar houden we die net zo veilig en goed als altijd.’

Geen muts of beschermende kleding meer voor begeleiders

Een andere verandering is dat ouders, familieleden of begeleiders die in de operatiekamer hun kind of naaste tot het moment van in slaap brengen mogen begeleiden, voortaan geen muts of beschermende kleding meer hoeven aan te trekken. ‘Voor iedereen is dat prettiger,’ zegt Schellekens. ‘Zonder muts of beschermende kleding voelt het contact natuurlijker. Dat helpt patiënten om rustig te blijven.’

Wie draagt nog wel een muts?

Voor het medisch personeel verandert er niets. Zij blijven verplicht een operatiemuts dragen. ‘Zij werken met hun hoofd boven de operatiewond. Dan is bescherming wel belangrijk,’ zegt Schellekens. Ook familie of partners die bij een keizersnede aanwezig zijn, dragen nog wel een muts en beschermende kleding. Tijdens de bevalling staan ze vlak bij het operatiegebied.

Er zijn wel een paar uitzonderingen voor patiënten zelf. ‘Bij operaties aan het gezicht, de hals of de armen blijft een muts wél nodig,’ legt Schellekens uit. ‘Dan willen we voorkomen dat er haren in het operatiegebied komen. Patiënten met lang haar vragen we om het vast te binden met een elastiekje.’

Duurzame toekomst

Het afschaffen van de operatiemuts past bij onze ambitie om steeds duurzamer te werken. We blijven zoeken naar manieren om onze zorg groener te maken, samen met collega’s, leveranciers en andere zorgpartners. ‘Duurzaamheid hoort bij goede zorg,’ zegt Anne Schellekens tot slot. ‘En goede zorg en zorg voor het milieu kunnen prima samengaan.’

Benieuwd hoe wij bij Tergooi MC werken aan onze duurzaamheid? Lees hoe we energie besparen, afval verminderen en samen werken aan een groenere zorg.

-----------------------------

JBZ stopt met standaard gebruik van operatiemutsen voor patiënten - NOVO3 28 juli 25 

Het Jeroen Bosch Ziekenhuis (JBZ) is gestopt met het standaard gebruik van operatiemutsen voor patiënten. Deze haarnetjes bestaan uit kunststof (non-woven polypropyleen) en belanden na één keer dragen bij het afval. Ze veroorzaken jaarlijks een aanzienlijke hoeveelheid plastic afval. Door deze maatregel bespaart het ziekenhuis naar schatting zo’n 17.000 mutsen per jaar. Een eenvoudige stap richting minder verspilling, een lagere milieubelasting en meer toekomstbestendige zorg.

Volgens de landelijke SRI-richtlijnen voor infectiepreventie is het dragen van een muts door patiënten geen vereiste voor goede hygiëne. “Dat gaf ons de onderbouwing om ermee te stoppen,” aldus Thomas Illegems, unithoofd van de Centrale Sterilisatie Afdeling van het JBZ.

-------------------------

Wil je weten of je een regel kunt stoppen? Raadpleeg dan de actuele wet/regelgeving en professionele standaarden in de Lorenz compliancetool voor risicomanagement | NVZ op het portaal van je instelling. Je vindt in Lorenz per zorgafdeling of ondersteunende afdeling welke landelijke externe eisen gelden voor de zorg. 

Interessant 0